“Sadece kullandığın kadar öde!” Bu cümle, Serverless (sunucusuz) mimariyi pazarlayan en çekici slogandır. Sunucu bakımı yok, ölçekleme derdi yok… Ancak ay sonunda gelen fatura, bazen bir sunucu kiralama bedelinin on katı olabilir. Peki, ne zaman kârdasınız, ne zaman bir “fatura krizi” ile karşı karşıyasınız?
Serverless’ın Görünmez Tuzakları
Serverless sistemler (AWS Lambda, Vercel Functions vb.), kullanımın az olduğu dönemlerde harikadır. Ancak işler büyüdükçe şu üç faktör maliyeti patlatabilir:
- Cold Starts (Soğuk Başlangıçlar): Fonksiyonunuz bir süre kullanılmadığında “uyku”ya geçer. İlk istek geldiğinde bu fonksiyonun uyanması bir zaman ve kaynak maliyetidir. Bazı platformlar fonksiyonu “sıcak” tutmak için sizden ekstra ücret talep eder.
- Execution Limits ve Bellek: Kodunuz verimsiz yazılmışsa veya çok uzun sürüyorsa (execution limits), her milisaniye için ödeme yaparsınız. Resource scaling otomatik olduğu için siz fark etmeden sistem kaynakları artırır ve maliyet katlanır.
- Veri Transferi (Egress): Çoğu geliştiricinin gözden kaçırdığı en büyük gider kalemi budur. Fonksiyonun çalışması ucuzdur ama o verinin internete çıkışı (egress) bazen asıl faturayı oluşturur.
AWS vs. Vercel: Hangi Model Daha Riskli?
- Vercel: Geliştirici dostudur, her şeyi otomatik halleder ama limitleri aştığınızda (özellikle bant genişliği) fiyatlar oldukça tuzludur.
- AWS Lambda: Daha karmaşıktır ama ince ayar yapmanıza olanak tanır. Ancak kontrolü kaybederseniz, binlerce fonksiyonun eşzamanlı çalışması bir gecede bütçenizi eritebilir.
Ne Zaman Serverless, Ne Zaman Cloud?
Nötr Bakış: Eğer yeni bir girişimseniz ve trafiğinizin ne olacağını bilmiyorsanız Serverless hayat kurtarır. Sıfır trafik, sıfır maliyet demektir. Ancak trafiğiniz stabil hale gelmişse ve 7/24 yüksek bir yükünüz varsa, sabit ücretli bir sanal sunucu (Cloud/EC2) kullanmak Serverless’tan %80 daha ucuza gelebilir.
Kritik Tavsiye
Kodunuzu optimize edin, veritabanı bağlantılarını doğru yönetin ve mutlaka “Maliyet Uyarıları” (Billing Alerts) kurun. Serverless, doğru yönetilmezse cüzdanınızdaki en büyük delik olabilir.
